هستی مملو از موجوداتي ناميرا و داراي آگاهي بنام ارواح است. در اديان، مكاتب و جريانات باطني و... به شكل‏هاي مختلف بر وجود ارواح و دسته بندي ميان آنها تأكيد شده است.

اما ضرورت كسب دانش و آگاهي نسبت به نظام ارواح و نقش و عملكرد آنها چيست؟

خداوند مقتدر از طريق ارواح كارگزارش، به هدايت انسان‏ها و هستي بر طبق خواسته، برنامه و نظام تغييرناپذيرش، مي‏پردازد. هر انساني مي‏تواند، با اطلاع از وظايف و شرايط آگاهي هر گروه از ارواح به سير تحول و تكامل خود سرعت بخشد. او هم‏چنين مي‏تواند با اجتناب از ارواح پليد و انجام اعمالي موجب جلب حمايت ارواح پاك شود و از مجازات‏هاي قطعي و قدرتمند ارواح كارگزار دوري جويد.

 انواع ارواح

 حضرت علي(ع) مي‏فرمايد: «ارواح مثل ارتش تقسيم‏بندي دارند». ارواح يا همان موجودات ناميراي داراي آگاهي را مي‏توان براساس قابليت تغييرپذير بودن يا نبودن آگاهي آنها و ساختار انرژي‏شان دسته‏بندي كرد.
گروه اول ارواحي هستند كه داراي آگاهي ثابتي مي‏باشند كه خود به دو گروه تقسيم مي‏شوند. دسته اول فرشتگانند كه نگه‌دارنده و حافظان نظم در جهان هستي‏اند . دسته دوم ارواح شياطين‏اند كه تنها به بدي تشويق مي‏كنند. در رأس آنها شيطان قرار دارد كه خود داراي اولاد، همدستان و همكاراني در جهت تحقق مقاصدش مي‏باشد.

 در واقع دنياي اطراف مملو از ارواحي است كه انسان را به سوي دو جهت مخالف  دعوت مي‏كنند. ولي بر طبق نقشه الهي، تنها راه سعادت انسان در پيروي از ارواح مقدس است .

گروه دوم شامل ارواحي مي‏شوند كه آگاهي آنها قابل تغييرند و ميان خوب يا بد بودن، حق انتخاب دارند. اينان مي‏توانند بر طبق خواسته‏ها و مقاصدشان بر دنياي اطراف خود اثر بگذارند. در جلسات احضار روح، اغلب اين گروه هستند كه حاضر شده و پديده‏هايي گاه بسيار متفاوت را از خود بروز مي‏دهند. ارواح انساني و جن در اين گروه قرار مي‏گيرند.

 ارواح متعالي‏تر انسان‏ها در اين گروه با توجه به اينكه همچنان در حال پيمودن سير تحولي و تكامل خود به سر مي‏برند، مسئوليت‏هايي را برعهده مي‏گيرند. انجام صحيح مسئوليت‏ها باعث ارتقاء سطح آگاهي آنها و تسريع در تحول روحي‏شان مي‏شود. اين مسئوليت‏ها براساس سطح دانش و آگاهي، پيشرفت آنها در زمينه معنويت و امور باطني و حتي ظاهري و يا نزديكي‏شان به شخص يا گروهي متفاوت مي‏گردد. گاهي يك روح سرپرستي و نظارت بر شخصي را به طور كلي (نظارت بر همه زواياي زندگي فرد) و يا موردي (مثل كمك به خلق آثار بديعي در موسيقي)، مي‏پذيرد. اين پذيرش يا به دليل علاقه‏مندي روح به شخص مورد نظر بوده و يا در امري كه شخص به آن مشغول است، داراي توانايي مي‏باشد.

 ارواح راهنما همانند مديراني هستند كه با توجه به قابليت‏ها، افكار و اعمال زيردستانشان نقشه‏ها و برنامه‏هاي جديدي براي آنها طرح‏ريزي مي‏كنند. آنها از طرق گوناگوني چون ايجاد رؤيايي خاص يا جرقه فكري در ذهن و يا وادار كردن اطرافيان شخص به بيان حرفي يا انجام عملي و يا چيدن سلسله‏اي از وقايع معني‏دار در كنار هم، شخص مورد حمايتش را به امري آگاه مي‏كند.

اما ارواح آلوده‏تر در اين گروه چون داراي قصدها و افكار آلوده‏تر و گاه بسيار شيطاني هستند، در هر جايي حضور يابند، سعي مي‏كنند افكار پليد خود را تحقق بخشند و به آزار و اذيت زندگان بپردازند. در اثر فعاليت‏هاي نادرست اين ارواح، پليدي در ميان انسان‏ها شايع مي‏گردد. اين ارواح به دليل داشتن علايق و افكار مادي گاه قادر نيستند كه بعد از مرگ وارد سطوح بالاتر هستي شوند و گاهي به خواست خود براي ارضاء خواسته‏هايشان به طور مداوم به دنياي مادي مراجعت مي‏كنند، عده آنان در دنياي مادي بسيار زياد است. به محض اينكه فردي به نفسانيات خود توجه كند و براساس نفس شيطاني عمل نمايد. (براي مثال به مواد مخدر روي آورد)، به دليل پارگي در حوزه انرژي محافظ در اطراف كالبد مادي‏اش، ارواح پليد امكاني براي ورود به هاله و در مواردي حتي به كالبد مادي آن فرد، به دست مي‏آورند. بسياري از ناهنجاري‏هاي رفتاري و حتي گاهي بيماري‏ها ناشي از القائات اين گونه ارواح آلوده و يا شيطاني است. تحت تأثير قرار گرفتن توسط ارواح پليد، انواع گوناگوني دارد و داراي سطوح متفاوتي، از تحريك به انجام عملي خاص تا تسخير كامل كالبد مادي، مي‏باشد. براي مثال روحي كه در زمان حيات مادي‏اش علاقمند به مشروبات الكلي بوده، ممكن است پس از مرگ، فرد مستعد و آماده‏اي را بيابد و با تلقيناتي به ذهن او، وي را وادار به خوردن مشروبات الكلي كند تا از اين طريق لذتي را كه خود به دليل نداشتن كالبد مادي نمي‏تواند به دست آورد، كسب نمايد. گاه اين احتمال وجود دارد شخص مورد هجوم روح پليد، دچار حالات وسواسي بيمارگونه گردد. اين ارواح حتي قادرند فردي را بر خلاف ميلش به قتل يا خودكشي وادار كنند.

 هر نوع فكر يا عملي كه از ما صادر مي‏شود، عكس‏العمل‏هايي به دنبال خواهد داشت. دسته‏اي از عكس‏العمل‏ها مربوط به پاداش يا مجازاتي است كه نصيبمان خواهد شد. از طرفي اعمال و افكار ما چراغ سبزي براي دوستي با ارواح پاك يا پليد خواهد بود. در صورتي كه اعمالي اشتباه و ناهماهنگ با خواست پروردگار داشته باشيم، دوستان پليد و شيطاني را در اطراف خود جمع مي‏كنيم ولي اگر فرد پاك سرشتي باشيم، دوستاني پاك، خلاق، فداكار و دلسوز را جذب خواهيم كرد.

 ارواح گروه دوم (ارواح با آگاهي تغييرپذير) براي هميشه در وضعيت ميان خوب يا بد بودن نخواهند ماند بلكه سرانجام يا به طور كامل به خداوند پيوسته و رستگار مي‏گردند و يا به شيطان مي‏پيوندند كه در اين صورت به تعبير قرآن جزو ارواح مُهرخورده خواهند بود. به عبارتي در نهايت، آگاهي آنها در قطب مثبت يا منفي ثابت و مستقر خواهد شد.

ذکر اين نکته حائز اهمیت که با آگاهی از جهانی که در آن زندگی می کنيم و شناخت هر چه بيشتر آن، می‌توانيم به شناخت بهتر روح خود و نيز مسئوليتی که بر عهده مان قرار داده شده ، نائل شويم. سعی کنيم به روح خداوند نزديک شويم تا از ارواح پلید و شیطانی دور بمانيم و خدای نخواسته در زمره مهر خوردگان قرار نگيريم که اين نهايت....

 منابع:

 عبيد، رئوف؛ انسان روح است نه جسد؛ مترجم زين‏العابدين كاظمي خلخالي؛ دنياي كتاب؛ تهران، 1371.

 دلان، گابريل؛ عود ارواح؛ مترجم رعيف‏الملك

 نصار، محمود؛ اسرار جهان هستي در علم روحي جديد؛ مترجم زين‏العابدين كاظمي خلخالي

 پي‏نوشت:

 1- سوره نازعات، آيه1

 2- سوره نازعات، آيه 5.

 3- سوره ق، آيه 18.

 4- سوره ذاريات، آيه 56.